Mrągowo

Mrągowo - 23 tysięczne miasto leży w sercu województwa warmińsko-mazurskiego pomiędzy jeziorami Czos i Juno. Jest stolicą Pojezierza Mrągowskiego, którego krajobraz został ukształtowany w wyniku ostatniego zlodowacenia i urozmaicają go jeziora rynnowe oraz liczne moreny czołowe. Najważniejszymi rzekami okolic Mrągowa - znane przede wszystkim ze swoich walorów krajobrazowych - są Krutynia i Dajna tworzące szlaki kajakowe.

Mrągowo  -  osada  powstała  przy  drewnianej krzyżackiej strażnicy z połowy XIV w. Z lat 1404-1407  pochodzą informacje o lokacji miasta  na  prawie  chełmińskim, które zostały potwierdzone nadaniem  praw miejskich przez Wielkiego Mistrza Krzyżackiego Konrada von Jungingena. Przywilej został odnowiony  w 1444 r. W średniowieczu  używano  dwóch nazw miasta: Sensburg (niem.) oraz polskiej Ządźbork. Po  okresie  wojny t rzynastoletniej,  na  mocy  pokoju toruńskiego z 1466 r., Mrągowo  pozostało w państwie krzyżackim. W 1520 r. oddziały polsko-czeskie zdobyłyi spaliły miasto. Duże pożary  strawiły  znaczną  część miasta także  w  latach 1568 i 1698. W latach 1806-07 wojska  napoleońskie i rosyjsko - pruskie dokonały  w mieście szeregu zniszczeń. Oryginalny plan zabudowy miasta jest generalnie zachowany do czasów współczesnych. Do roku 1818 Mrągowo  podlegało administracyjnie pod niedalekie Szestno. Później stało się siedzibą powiatu. W 1825 roku zbudowano ratusz miejski. Od drugiej  połowy  XIX w.  miasto i okolice przeżywają rozwój gospodarczy. W 1897 r. Mrągowo z Kętrzynem połączyła linia kolejowa a rok  później z Biskupcem. W 1945 r. podczas zajmowania miasta przez wojska rosyjskie zostało ono zniszczone w ok.20%. Współczesną  nazwę  Mrągowo  nosi od 1947 roku na cześć Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza (1764-1855), pastora, pisarza  oraz  badacza  gwary mazurskiej i kaszubskiej.